• • •
• • •
Vera J. Frantzh | 06.07.2017
Panos Dodis | 05.07.2017
Georgia Drakaki | 05.07.2017
Nicolas Androulakis | 05.07.2017
Έλλη Λαμπέτη: Το δυνατότερο φως...
Τη μέρα που έφυγε η Έλλη Λαμπέτη πριν 31 χρόνια στις 3 Σεπτεμβρίου του 1983, στην αρχή δεν το πίστεψε κανείς, διότι λόγω των πολλών περιπετειών με την υγεία της και των ταξιδιών της στο εξωτερικό για τις θεραπείες της είχε ξαναβγεί μια τέτοια φήμη. Αυτή τη φορά όμως ήταν αλήθεια και αυτό το πλάσμα που έμοιαζε πάνω στη σκηνή πιο εύθραυστο από τα φτερά μιας πεταλούδας πέρασε στην αιωνιότητα…
 
Ήταν πολύ νέα για να φύγει… ήταν μόλις 57 ετών… Είχε γεννηθεί στις 13 Απριλίου του 1926 και από τα 16 της έως το φινάλε της ζωής της δεν έκανε τίποτε άλλο παρά να παίζει στο θέατρο και να τη θαυμάζουν… Επίσης δεν έκανε τίποτε άλλο από το να υποφέρει είτε η ίδια από αρρώστιες είτε από τις περιπέτειες υγείας των δικών της ανθρώπων…
 
Η Έλλη Λούκου, όπως ήταν το αληθινό της όνομα, γεννήθηκε στα Βίλια, μέλος μιας πολυπληθούς οικογένειας, και στα 16 της ένας θείος της την πήρε από το χέρι και την πήγε στη Αθήνα να την κάνει ηθοποιό γιατί έβλεπε πως κάτι διέθετε αυτό το κοριτσάκι…
 
Στο Εθνικό την απορρίψανε ως ακατάλληλη για ηθοποιό αλλά την πρόσεξε η Μαρίκα Κοτοπούλη, η οποία όχι μόνο έφτιαξε σχολή ειδικά για να φοιτήσει η Λαμπέτη, αλλά βρήκε και έργο για να ανεβάσει και να την κάνει αμέσως πρωταγωνίστρια. Ο θείος της, της έδωσε το ψευδώνυμο Λαμπέτη από το ποίημα του Βαλαωρίτη «Αστραπόγιαννος» (… Λαμπέτη εδείλιασα…) και μετά από ένα πέρασμα σαν κομπάρσα στη μουσική κωμωδία «Το ταξίδι του γάμου» που είχε ανεβάσει η Κοτοπούλη στην Κατοχή με τον Δημήτρη Χορν –πρώτη τους συνάντηση…- ήταν πρωταγωνίστρια στο «Η Χάνελε πάει στον παράδεισο»… στο οποίο έπαιξε ένα μικρό ρόλο και η ίδια η Κοτοπούλη για να εδραιώσει τη μικρή. Ο Σπύρος Μελάς έγραψε και ολόκληρο χρονογράφημα με τίτλο «Το Λαμπετάκι» και σε λίγο όλη η μικρή τότε Αθήνα άρχισε να μιλάει γι’ αυτήν…
 
Από την Χάνελε… έως τη «Σάρα – τα «Παιδιά ενός κατώτερου Θεού» το τελευταίο της έργο που το επέλεξε και το έπαιξε γιατί η ηρωίδα είναι κωφάλαλη και η ίδια είχε χάσει τη φωνή της - σ’ αυτά τα 40 χρόνια η Λαμπέτη πέρασε από το Θέατρο Τέχνης δίνοντας μια συγκλονιστική ερμηνεία ως «Αντιγόνη» του Ανούιγ και νύφη στο «Ματωμένο γάμο» του Λόρκα, πέρασε από το θίασο της κυρίας Κατερίνας και από τον θίασο του Κώστα Μουσούρη – δηλαδή τους δύο θιάσους που επέβαλαν τις καινούργιες πρωταγωνίστριες. Η ίδια η Λαμπέτη έτσι κι αλλιώς ως μεγάλη της δασκάλα θεωρούσε την Κοτοπούλη, η οποία εμπόδισε ακόμα και τους καθηγητές της σχολής της να διδάξουν τη μικρή με τρόπο που να της αφαιρέσουν τη φρεσκάδα και τη διαφορετικότητα που εξέπεμπε. Και όταν κάποια στιγμή η Λαμπέτη είπε στην Κοτοπούλη πως πάει για μάθημα ορθοφωνίας –η Λαμπέτη είχε πολλά προβλήματα στο λόγο της– η Κοτοπούλη της είπε «Τρελάθηκες τι θέλεις; Να μιλάς σαν εμένα με στρογγυλεμένα τα φωνήεντα; Να μιλάς σαν κώλος;» – έτσι μιλούσε η Κοτοπούλη…
 
Υπάρχουν κάποιοι που λένε πως τα βάσανα, οι πίκρες και οι στεναχώριες… ο θάνατος και η αρρώστια όταν σε τριγυρίζουν εσένα και τους δικούς σου ανθρώπους από την παιδική σου ηλικία μέχρι το φινάλε σου και σου ρίχνουν παγωμένες ματιές, μπορεί να σε κάνουν καλύτερο, αλλά μπορεί και να σε κάνουν χειρότερο άνθρωπο…
 
Δεν άκουσα ποτέ κανέναν να μου πει ότι τη Λαμπέτη την έκαναν καλύτερο άνθρωπο… στ’ αυτιά μου αντηχούν ακόμα ιστορίες, ακόμα και από ανθρώπους πολύ κοντινούς της που μόνο με τη λέξη καλοσύνη, ευαισθησία και ευγένεια δεν θα τις χαρακτήριζες. Ακόμα όμως και τα χειρότερα πράγματα που έχω ακούσει γι’ αυτήν να έχει κάνει ή να έχει πει, συνοδεύονταν πάντα και από μια έκρηξη θαυμασμού γι’ αυτό που ήταν η Λαμπέτη γι’ αυτό που μεταμορφωνόταν πάνω στη σκηνή. Και επειδή εγώ είχα την τύχη να δω την Λαμπέτη πάνω στη σκηνή στα τελευταία πέντε έργα της, όλες αυτές τις μικρές ή μεγάλες ιστορίες με τις μικροκακίες και τις πικρές κουβέντες που έχω ακούσει, δεν μπορώ παρά να τις σκεφτώ σα χαριτωμένα ανέκδοτα μιας άλλης εποχής. Όσο πιο δυνατό είναι το φως, τόσο πιο έντονη η σκιά που αφήνει. Πόσο μάλλον όταν έχεις δει έναν ολόλαμπρο ήλιο πάνω στη σκηνή…
 
Για την Έλλη Λαμπέτη θα συνεχίσουμε…