• • •
• • •
Vera J. Frantzh | 06.07.2017
Panos Dodis | 05.07.2017
Georgia Drakaki | 05.07.2017
Nicolas Androulakis | 05.07.2017
Μαρίκα Κοτοπούλη: Εξήντα χρόνια μετά...
Εξήντα χρόνια κλείνουν φέτος από το 1954 που έφυγε για πάντα η Μαρίκα Κοτοπούλη. Όπως μου είχε πει και η Ελένη Χαλκούση γι’ αυτόν το θάνατο, «όταν πέθανε η Μαρίκα μείναμε έκπληκτοι όταν διαπιστώσαμε ότι ήταν μόλις 67 ετών. Στη συνείδηση όλου του κόσμου ήταν πάνω από 100…»…
 
Η Μαρίκα Κοτοπούλη ήταν πραγματικά ένας από τους ακρογωνιαίους λίθους του νεοελληνικού θεάτρου. Κόρη των ηθοποιών Δημητρού και Ελένης Κοτοπούλη και αδελφή των ηθοποιών Φωτεινής Λούη και Χρυσούλας Μυράτ, η Μαρίκα έκανε το ντεμπούτο της στη σκηνή σε ηλικία μόλις 40 ημερών (!!!) ενώ την πρώτη μεγάλη της επιτυχία την έκανε σε ηλικία 7 ετών παίζοντας ένα νουμεράκι «Η καλή μας η δασκάλα» στην πρώτη επιθεώρηση που ανέβηκε ποτέ, το «Λίγο απ’ όλα», στις 30 Αυγούστου 1894. Τα υπόλοιπα ακροβατούν ανάμεσα στην ιστορία και στη μυθολογία. Η Μαρίκα Κοτοπούλη το 1901 έχοντας ήδη πείρα στο θέατρο και μόλις 14 ετών μπήκε στο καινούργιο τότε Βασιλικό Θέατρο της Αγίου Κωνσταντίνου… Το 1907 στα 20 ήταν πρωταγωνίστρια και θιασάρχης στο Ελεύθερο Θέατρο της Αθήνας, που ζήτημα είναι αν μετρούσε δυο ή τρεις θιάσους… Από το 1907 έως το 1954 που έφυγε από τη ζωή, η Κοτοπούλη έπαιξε κάθε είδους θεατρικό έργο, από επιθεώρηση έως αρχαία τραγωδία, από μπουλβάρ έως κλασσικό θέατρο, από πρωτοποριακό θέατρο μέχρι ελληνικά έργα…
 
Ονομάστηκε εθνική τραγωδός έχοντας στην ουσία παίξει ελάχιστη αυθεντική αρχαία τραγωδία περισσότερο ερζάτς ευρωπαϊκές τραγωδίες σαν την «Ηλέκτρα» του Χόφμανσταλ, αλλά έδινε τέτοιο τραγικό πάθος στις ερμηνείες της που ανέβαζε ακόμα και την απομίμηση στα επίπεδα του αυθεντικού…
 
Το θέατρό της και ο θίασός της ήταν φυτώριο νέων και σημαντικών ανθρώπων. Απ’ τον Σπύρο Μελά στον Ξενόπουλο, από τη Λαμπέτη και τον Ηλιόπουλο στον Καρόλο Κουν και τον Γιαννούλη Σαραντίδη, από την Ελένη Παπαδάκη ως τον Γιώργο Παππά, από την Άννα Συνοδινού ως την Μελίνα Μερκούρη και… και… και…
 
Ήξερε να αναγνωρίζει το σημαντικό για το θέατρο και να το σπρώχνει μπροστά. Πέρα από ντίβα, πέρα από σταρ, πέρα από μεγάλη ηθοποιός, ήταν μια σπουδαία δασκάλα. Κάτι που αναγνωρίζουν όσοι την γνώριζαν και συνεργάστηκαν μαζί της…
 
Απίστευτα δημοφιλής μιλούσε σε έναν τόνο φωνής που ήταν όπως λέγανε «ένα κράμα χρυσού και ασημιού». Έλεγε απίστευτες βωμολοχίες που έχουν μείνει στην ιστορία, έβριζε απίστευτα σαν άνθρωπος του λιμανιού. Ήταν βασιλικιά με πάθος, τόσο που το ´20, μετά την απόπειρα κατά του Βενιζέλου, οι βενιζελικοί της κατάστρεψαν το θέατρο στην Ομόνοια. Βασιλικιά και δεξιά αλλά στο θέατρό της έκρυβε κομμουνιστές στη διάρκεια του εμφυλίου και μεσολαβούσε στα ανάκτορα για να γυρίσουν πίσω συνάδελφοί της που ήταν στην εξορία…
 
Παντρεύτηκε το 1920 τον Χέλμη που έγινε επιχειρηματίας του θεάτρου της, ακόμα και αρκετά χρόνια αφού είχε πεθάνει εκείνη, αλλά  ο μεγάλος της έρωτας ήταν ο Ίωνας Δραγούμης, τον οποίο «έκλεψε» από την Πηνελόπη Δέλτα η οποία δεν του το συγχώρεσε ποτέ. Να την εγκαταλείψει για μια θεατρίνα. Λένε, πως είχε και πολλές ομοφυλοφιλικές σχέσεις με γυναίκες. Λένε πως έπαιρνε στα νιάτα της και σκληρά ναρκωτικά – μορφίνη έπαιρναν τότε…
 
Η Μαρίκα Κοτοπούλη ζούσε μόνο για το θέατρο, και για το αύριο η φράση που της άρεσε να λέει είναι «το χτες δεν υπήρξε». Όσο για τους κριτικούς και τις κριτικές συνήθιζε να λέει πριν θυμώσει με μια κακή κριτική «κάτσε και σκέψου τι λαβή έδωσες εσύ για να στην γράψουν. Η κριτική είναι σαν τη γελοιογραφία τα μεγεθύνει τα ελαττώματά σου που ήδη έχεις»…
 
Το 1920 μετά την απόπειρα δολοφονίας του Βενιζέλου που είπαμε, συν όλα τα άλλα, δολοφονήθηκε και ο Ίων Δραγούμης. Όταν το είπαν στην Κοτοπούλη, εκείνη άρχισε να ουρλιάζει, να κλαίει, να θρηνεί και κάποια στιγμή έπεσε στο ξύλινο πάτωμα και άρχισε να το γδέρνει με τα νύχια της… Τριάντα χρόνια μετά, μιλώντας για εκείνη τη μέρα είπε στον συνομιλητή της: «Κι εκείνη την ώρα που ήμουν στο πάτωμα και τα έκανα όλα αυτά απελπισμένη, σκέφτηκα, να, έτσι πρέπει να παίζεται η «”Ηλέκτρα”»…