• • •
• • •
Vera J. Frantzh | 06.07.2017
Panos Dodis | 05.07.2017
Georgia Drakaki | 05.07.2017
Nicolas Androulakis | 05.07.2017
Ναι, δε μας κάνει η μόρφωση σωστούς ανθρώπους.
Ο Χριστός και οι πανεπιστημιακοί
Sraosha | 11.12.2014 | 21:59
Δεν υπάρχει φάρα πιο κακομαθημένη, επηρμένη και κομπλεξική, δεν υπάρχει σινάφι να υπόσχεται τόσο πολλά και να προσφέρει τόσο λίγα όσο.
 
Όχι: πάμε πάλι. Όχι υπερβολές.
 
Λίγες φάρες είναι πιο κακομαθημένες, επηρμένες και κομπλεξικές από τους "πανεπιστημιακούς", αμφιβάλλω αν υπάρχει σινάφι που να υπόσχεται τόσο πολλά και ταυτόχρονα να προσφέρει τόσο λίγα όσο οι πανεπιστημιακοί. Οι πανεπιστημιακοί παγκοσμίως, για να ξηγούμαστε. Οι πανεπιστημιακοί μοιάζουνε περίπου με τους Φαρισαίους, τουλάχιστον κατά την καρικατούρα που τους έκανε χρατς χρατς με δυο μολυβιές ο Χριστός: ακούτε τι λένε (cum grano salis) αλλά μην τους μιμείστε. Εγώ θα προσέθετα: μην τους ζυγώνετε καν.
 
Λιγούρια ζωής που δεν έζησαν, όχι γιατί αφοσιώθηκαν στην επιστήμη αλλά γιατί είναι ανάξιοι για ζωή. Πλάσματα κακομαθημένα και ενίοτε χυδαία, κάποια από αυτά έχουνε πλήρως ιδεολογικοποιήσει την ψυχοπάθεια ή και την απλοειδή κακία τους. Οι περισσότεροι καθηγητάδες πιστεύουνε με θέρμη ότι ο κόσμος όλος τούς χρωστάει, όχι ότι χρωστούν αυτοί στην κοινωνία που τους ανέθεσε το προνόμιο και το καθήκον να παράγουν Γνώση, Κριτική και Απορία.
 
Δυσθεώρητα επηρμένοι και λαγνεπίλαγνα αρχομανείς, ξεδιάντροπα εγωκεντρικοί και ανεξέταστα μπογδάνοι. Θα μου πείτε, "ώπα, στάσου, μα έχουν επιστημονικό έργο οι πανεπιστημιακοί". Σωστά, μερικοί όντως έχουν. Και ο φίλος μου ο Μιχάλης, ο γιατρός, σώζει εθελοντικά καμμιά εκατοστή ανθρώπους τη μέρα στη Συρία ή στη δυτική Αφρική, ιδιότητα δεν έχ' η ανθρωπότης τιμιοτέραν. Ωστόσο, δεν τον έχω ακούσει ποτέ να μας τη λέει, να παριστάνει τον πανίσχυρο μεγιστάνα των πνευματικών νίντζα, να παίζει τον εισαγγελέα, να απαιτεί να του βάζουμε βαθειές μετάνοιες -- πολλοί πανεπιστημιακοί απαιτούν και την προφανή συνέχεια της βαθειάς μετάνοιας, αυτή με τα φερμουάρ κακοραμμένων και άχαρων παντελονιών να κατεβαίνουν, αλλά laisse tomber.
 
Είναι λοιπόν πολυπράγμονες και πολύσοφοι και πανεπιστήμονες ενίοτε. Περιφέρουν τις πληθωριστικές αυτοεικόνες τους πλαισιωμένες από ισχνά διαπιστευτήρια ("δίδαξε στην Εκόλ Νορμάλ / στο Κορνέλ / στην Οξφόρδη" -- α ναι; για πόσο; ως τι;), ενίοτε και από πλαστά (όμως οι καλοί τρόποι, βλέπετε). Έχουνε γνώμη τεκμηριωμένη και εντελώς εμπεριστατωμένη για 2-3 κλάδους αριστερά και 6-7 κλάδους δεξιά του δικού τους (άρα το μισό δέντρο είναι δικό τους, το 'χουν).
 
Είναι πρόθυμοι να πουλήσουν και να ξεπουληθούν. Μέρος της δουλειάς τους (νομίζουν) δεν είναι να υπηρετούν και να απορούν ερευνώντας, παρά να εξαργυρώνουν το όποιο πνευματικό κεφάλαιό τους σε δόξες και σε τοπικό νόμισμα. Πολλοί ονειρεύονται αξιώματα και θέσεις συμβούλων και ΓΓ, να φάνε από κανα πρόγραμμα-φάντασμα. Γενικά πασχίζουνε να απαλλαγούν από τη δουλεία της διδασκαλίας και τη βάσανο της έρευνας (κι αναρωτιέται κανείς τι τις θέλαν τις σπουδές αφού ζορίζονται και ζοχαδιάζονται τόσο με αυτές τις άχαρες δραστηριότητες).
 
Είμαι σχεδόν βέβαιος ότι μάλλον δεν εντυπωσιάζεστε καθόλου. Μέχρι στιγμής θα μπορούσα να περιγράφω στο περίπου μεγαλόσχημα στελέχη τραπεζών, δημοσίους υπαλλήλους σε βαθμίδα μανδαρίνου, ανθρώπους του πνεύματος, της γραφής και της τέχνης, μεγαλοδημοσιογράφους και μικροπολιτικούς. Περνάμε λοιπόν στο ανθρώπινο επίπεδο:
 
Ξεκινάμε με το πώς συστήνονται: δεν συστήνονται. Σε κοιτούν υπεροπτικά κι εκνευρισμένα που δεν ξέρεις ποιοι είναι. Δεν έχουν απαίτηση να ξέρεις το έργο τους: είτε δεν θέλουν να το ξέρεις, είτε δεν θα μπορούσες να το ξέρεις, είτε απλώς δεν έχουν έργο. Αλλά θα έπρεπε να ξέρεις ότι είναι πανεπιστημιακοί, να τους γνωρίζεις όχι από την όψη αλλά από το όνομα. Άπαξ και αναγκαστούν να συστηθούν ήδη σε αντιπάθησαν και η βραδιά (ας πούμε) θα περάσει με δύο τρόπους: είτε με σποντίτσες για τα ταξίδια τους (συνήθως για παρακολούθηση ανακοινώσεων αλλωνών), για γνωριμίες τους ("αχ, Πρόεδρε, του λέω...") και για λοιπά επιτεύγματά τους (έγραψα ένα άρθρο στην Καθημερινή / στο Journal of International Studies in ΧΨΩ), είτε αγνοώντας σε. Εκτός αν θέλουνε να πηδηχτείτε, αλλά (είπαμε): laisse tomber.
 
Ας πούμε ότι ξέρεις ποιοι είναι, γιατί τυχαίνει να σε ενδιαφέρει ο κλάδος τους: π.χ. τα Μαθηματικά (σκέτο), η Δομική Στατική, η Γεφυροπλαστική, η Αλλοχημεία, η Πειραματική Ουρανογραφία, η Θεοδυναμική, η Πετροβιολογία, η Ηλεκτρομηχανική, η Συνθετική Φιλοσοφία, η Θεωρία (σκέτο), η Γλωσσογυναικολογία, η Εφαρμοσμένη Κοινωνιογραφία, οι Παραπολιτικές Επιστήμες, η Κουρλανδική Πεζογραφία και Ποίηση του 17ου αιώνα ή η Ποινική Μηχανική. Αμέσως θα σε ζυγίσουν: αν υποψιαστούν ότι δεν ξέρεις γρι για τον κλάδο τους, θα περάσετε μια όμορφη βραδιά όπου θα μάθετε πολλά για το θέμα, όχι απαραιτήτως επί της ουσίας, καθώς και κουτσομπολιά του χώρου. Αν όμως αποδειχτεί ότι λ.χ. γνωρίζετε κάτι, θα καταλήξετε αναψοκοκκινισμένοι από το αλκοόλ και τη λογομαχία, η οποία (αν υπάρχει άπλα χρόνου) θα επεκταθεί σε θέματα όπως τα ελληνοτουρκικά (παντα), ο Καβάφης (είναι επικίνδυνον πράγμα ο Καβάφης), η ζωή του Οπενχάιμερ, το Μνημόνιο και η κακοδαιμονία των πανεπιστημίων (ντε ριγκέρ).
 
Κακοδαιμονία μέρος της οποίας είναι αυτοί. Που νιώθουν ότι όποιος δεν κάνει έρευνα είναι νεκρό βάρος, ενώ όποιος κάνει πολλή χαλάει την πιάτσα. Που έχουνε την πεποίθηση ότι πρέπει κανείς να ανοίγει τη γνώση στην κοινωνία αλλά όχι περισσότερο από τους ίδιους (γνωστούς για την πολύ σημαντική συνέντευξη που έδωσαν το '97 αλλά δεν δημοσιεύτηκε ποτέ). Που, από την πείρα τους, ξέρουν ότι η υπερβολικά τεχνική έρευνα και τα εργαστήρια δεν περπατάνε την καριέρα, ενώ παράλληλα αντιλαμβάνονται ότι όποιος εξελίσσεται έχει κάτσει στον κατάλληλο κόσμο την κατάλληλη στιγμή (ή είναι μασώνος, ή και τα δύο). Που δεν πολυθέλουν να αξιολογούνται αλλά αξιολογούν εξωθεσμικά τους πάντες για δυο ποτήρια φτηνό λευκό κρασί. Που στηλιτεύουν την καθηγητοκρατία των παλιών και αδημονούν να μετάσχουν αυτής (γιατί μιλάνε ορθοεπώς, ιδίως οι των θετικών επιστημών).
 
Εν ολίγοις, όπως είπε ο Χριστός για τις συκιές (ή τις μουριές, δε θυμάμαι): κοιτάξτε το έργο τους και από αυτό κρίνετέ τους. Αλλά μην τις πολυζυγώνετε: ενίοτε κρύβουνε και φιδάκια.